عبيد الله بن عبد الله ابن خرداذبه ( مترجم : سعيد خاكرند )
53
المسالك و الممالك ( فارسى )
آورند . و آنچه را كه از يمن مىآورند ؛ پيراهنهاى گلدوزى و قلابدوزى شده و ديگر لباسهاى شبيه به آن و عنبر و ورس « * » و قاطر و الاغ است . هفت نژاد در هند شاكثريه كه از اشراف باشند و پادشاه از آنهاست و تمام نژادها در برابر او سجده مىكنند و آنها براى كسى سجده نمىكنند ؛ و براهمه « * * » كه شراب و مى نمىنوشند ؛ و كسرية كه روزانه فقط سه پيمانه ( شراب ) مىنوشند و براهمه از آنها زن نمىگيرند اما آنها از براهمه زن مىگيرند ؛ و شودريه كه كشاورزى را بر عهده دارند ؛ و بيشية كه صنعت را در اختيار دارند ؛ و سنداليه كه لهو و آوازخوانى پيشه آنهاست و زنان آنان زيباروى هستند ، و ذنبية كه گندمگوناند و لهو و ساززنى و تفريح پيشه آنهاست . ملل هند چهل و دو ملت باشند كه عدهاى از آنها به خداوند متعال و پيامبران ايمان دارند و عدهاى از آنها پيامبران را نفى مىكنند و عدهاى هيچكدام را قبول ندارند . هنديان پندارند كه راه پيشرفت و ترقى را طى مىكند و زهر مىخورانند و يا آن را از بدن مسموم خارج مىسازند و ايشان وهم و فكر را با هم مخلوط كرده و زيان مىبينند و سود مىجويند و آنها داراى خيالهائى هستند كه عقل هر انسان عاقلى را متحير مىكند ، آنها مدعىاند كه قادر به جلوگيرى از سرما و بارندگى هستند . خبر مشرق پايان يافت .
--> * ورس : داروئى است كه از يمن آورند و رنگش بسيار سرخ است ؛ اين دارو بر پوست درختى مخصوص آشكار شود كه آن را تراشيده و جمع كنند . ورس به زعفران كوبيده شباهت دارد . ( مفاتيح العلوم / خوارزمى / ص 162 ) . * * براهمه : نام پارسايان هند و مفرد آن برهمى ( برهمن ) است . اين فرقه به نبوت عقيده ندارند . ( مفاتيح العلوم / خوارزمى / ص 38 ) .